Agenda > Verslagen > Spektakel 2008

 


Spellenspektakel
2008
IJsselhallen Zwolle 14-16 nov 2008

 

 

Het Spellenspektakel van 2008 zit er alweer een weekje op. Ik ben er twee dagen geweest, op vrijdag en zaterdag. Vrijdag kwam de beurs zeer langzaam op gang, de organisator telde toen ongeveer 1700 bezoekers. In het weekend hebben veel wegblijvers de speelse schade alsnog ingehaald. Volgens een persbericht van de organisator zijn er uiteindelijk meer dan 12.000 bezoekers geweest. Als ik een schatting had moeten geven, was ik op basis van vrijdag en zaterdag veel lager uitgekomen. Maar ja, ik heb geen zicht op de ticketadministratie.

Ravensburger

Ravensburger presenteerde onder meer het sfeervolle bordspel The Name of the Rose. Ik noemde dit eerder een deductiespel, maar dat is het toch niet helemaal. Tenminste, niet in de zin van het afstrepen van aanwijzingen. Het draait wel om het geheimhouden van jouw identiteit. Jij controleert een van de monniken in een klooster. Deze probeer je zo onschuldig mogelijk over te laten komen, terwijl je de verdenking op de andere monniken probeert af te wentelen. Met actiekaarten stuur je monniken naar kloosterkamers, met positieve of negatieve effecten op de verdenking. Aan het einde van een speelronde worden de verdachtmakingen in hard bewijs omgezet. Aan het einde win je het spel als jouw monnik de minste bewijspunten heeft verzameld. Als medespelers jou dan in de smiezen hebben, tik je voor de eindtelling nog wel een fikse hoeveelheid bewijspunten binnen. Voor een verdere beschrijving verwijs ik naar de preview. Dit sfeervolle familiespel is goed op mijn speeltafel geland. Het spel doet wat speelgevoel betreft een beetje denken aan Heimlich & Co., een vergelijking waarvoor een familiespel zich niet hoeft te schamen.

Aan de demonstraties van The Name of the Rose was nog een leuke actie verbonden. Als je een goede score haalde, kon je een exemplaar van het spel winnen. Het was overigens nog een heel gedoe om dit spel tijdig op de beurs te krijgen. De Duitse tak van het concern liep niet in de pas met de strakke planning van Ravensburger Nederland, waardoor laatstgenoemde hemel en aarde moest bewegen om het spel tijdig in Zwolle te krijgen.

Op de beurs werd bevestigd dat van het andere nieuwe bordspel Diamonds Club geen Nederlandse editie wordt geproduceerd. Dit vind ik jammer, want deze elegante en listige mix van bieden en grondstoffen veredelen is in mijn ogen een van de highlights van dit najaar. Gelukkig is het spelmateriaal taalneutraal en kun je de Nederlandstalige regels binnenkort van de Ravensburger website downloaden. Meer informatie: preview.

De Ravensburgerstand was voorzien van een geluidsinstallatie. Bij prijsuitreikingen en verlotingen is zoiets uiteraard handig. Helaas vond de standbemanning het ook nodig om ons de rest van de dag op te luide muziek te trakteren. Dit was voor de spelers in naburige stands geen pretje. Deze “Arrow Classic Rock kloon” is niet voor herhaling vatbaar.

QWG Games

QWG had dit jaar een zeer grote stand, waar alle nieuwe spellen volop werden gedemonstreerd. Voor Cavum, Bloom en Boss Kito verwijs ik je naar het Spielverslag. De uitbreiding van League of Six heb ik niet gekocht of bekeken, zodat ik hierover niets heb te melden. 

Op zaterdag heb ik wel een eerste potje Lungarno gespeeld. Dit deden we in de stand van QWG, onder de vakkundige en enthousiaste leiding van een vriendelijke spelleider. Voor een beschrijving van het spelsysteem verwijs ik je naar mijn preview. Mijn eerste indruk van dit spel zweeft nog rond in een wolk van twijfel. Een van de spelers had een – vriendelijk gezegd - opmerkelijke speelstijl, wat de speelbalans niet echt ten goede kwam. Verder was ikzelf wat te voorzichtig met het uitgeven van munten (tja, kredietcrisis…..), waardoor ik sommige mooie tegels heb laten schieten. Toch heb ik het idee dat dit spelletje bij een gelijkwaardige ervaring en concentratie van de deelnemers vooral afhangt van de meeste mazzel bij het trekken van tegels. De uitgever maakte zelf een vergelijking met Carcassonne en vond dat Lungarno een lagere geluksfactor had. Nou, vergeet dat maar! In Lungarno is de zinvolle inzetbaarheid van de tegels minder flexibel en de geluksfactor per saldo irritanter (tussenstand: 1-0 voor Frankrijk).

QWG lichtte elke beursdag een tipje van de sluier over de releaseplanning van 2009 op. Ze komen volgend jaar met Metropolys, Genua, Pandemie, Space Alert, Kingsburg & uitbreiding, de uitbreiding van Galaxy Trucker en Martinique, een nieuw spel van Emanuele Ornella. Dit is op zich al een interessante en flinke lijst, maar er zit zelfs nog meer in de pijpleiding.

University Games

University Games heeft ook enkele Duitse titels naar de Nederlandse markt gehaald, zoals het puzzelspel Ubongo en het lollige racespelletje Abracadabra. Eerstgenoemde is een opmerkelijke titel, aangezien deze uitgever een paar jaar geleden al Expedition Pyramide op de markt heeft gebracht.

Laatstgenoemde is een lollig racespelletje met een heksenthema. Een speler gooit een lading dobbelstenen in de doos (het toverboek). Deze stenen hebben verschillende symbolen in twee kleuren. Vervolgens moet je snel zien te onthouden wat er is gegooid. Als een van de spelers het toverboek dichtdoet, komt het op het geheugen aan. Met jouw kaartjes maak je dan een toverformule met de juiste symbolen. Dit is overigens gemakkelijker gezegd dan gedaan. Jouw formule mag maar één kleur hebben en je mag geen symbolen gebruiken die in beide kleuren zijn gegooid. Als jouw spreuk geen foute symbolen bevat, ga je vooruit op het circuit. Een volledige en foutloze spreuk levert zelfs een mooie bonus op.

999 Games

999 Games organiseerde o.a. een actie rond de verbeterde nieuwe versie van het quizspel 30 Seconds. Je moest een simpele vraag beantwoorden om dit spel te kunnen winnen. Er was verder een 30 Seconds quiz, waarin een vriendelijke en charmante spelleidster de spelers op een prettige wijze wist te vermaken (tip voor Identity Games: zo kan het ook). 

999 Games had een kleinere demonstratiestand dan vorig jaar, maar over de daar geboden inhoudelijke kwaliteit had ik niet te klagen. De oogst was dit jaar al rijk genoeg (o.a. met dank aan Agricola), maar is de afgelopen weken versterkt met uitstekende nieuwe spellen als Keltis, Dominion en Stenen Tijdperk. 

Ook volgend jaar zitten er weer mooie spellen in de pijpleiding, waaronder Nederlandstalige versies van Le Havre, Zack & Pack en de nieuwe dobbelspelletjes van Zoch. 

999 Games had ook een Bring & Try stand, waar spelauteurs hun ontwerpen konden presenteren.

Ducosim spelauteurswedstrijd

Over spelontwerpers gesproken, Ducosim organiseerde ook dit jaar een spelauteurswedstrijd. De door de spelers gekozen winnaar was opnieuw Chislaine van den Bulk met het bordspel Koplopers en Dwarsliggers. Ik heb er zelf inhoudelijk niets van meegekregen, maar begreep van mijn charmante assistente Det dat het spel draait om een goede planning op het volle Nederlandse spoorwegennet. 

The Game Master

The Game Master presenteerde de nieuwe titels De Koningsburcht en Het Verraad. Daarnaast demonstreerden ze uiteraard de winnaar van de Nederlandse Spellenprijs Cuba. De oorkondes werden zaterdagmiddag overhandigd aan Hans van Tol en Stefan Stadler, één van de ontwerpers. Stefan was ’s middags aanwezig voor een signeersessie en een demonstratie van zijn spel. In zijn speech bedankte Hans van Tol op een sympathieke wijze de juryleden en andere vrijwilligers van de Nederlandse Spellenprijs en riep hij alle spellenuitgevers op om deze belangrijke prijs te ondersteunen. Hans was duidelijk blij met de winst en besloot met een emotioneel dankwoord aan zijn echtgenote en alle andere direct betrokkenen.


Stefan en Hans

Hasbro

Hasbro heeft de klassieker Risk ingrijpend verbouwd en had op de beurs maar liefst twee nieuwe versies beschikbaar, waaronder een tweepersoonsspel. De beproefde basis is verrijkt met allerlei leuke extraatjes uit de verschillende Riskvarianten die de afgelopen jaren voorbij zijn gekomen. Ik heb deze nieuwste spellen nog niet gespeeld, maar zag op het eerste gezicht regels voor terreinsoorten, hoofdsteden, minder geluk bij het verzamelen van kaartjes, meer invloed bij de keuze van opdrachten enzovoort. Het is en blijft in de kern natuurlijk gewoon hetzelfde spel, maar het doet me deugd dat men bereid is om ook aan deze klassieker te sleutelen.

Over sleutelen aan klassiekers gesproken, de op Spiel nog afwezige Anniversary Edition van Axis & Allies was net op tijd voor het Spellenspektakel. De grote doos bevat een gepimpte versie van dit klassieke veroveringsspel. Het speelbord is vernieuwd, met een andere indeling en een prachtige vormgeving; de As-mogendheden hebben er een bondgenoot bij: Italië is nu een actieve partij; er zijn nieuwe eenheden, zoals artillerie en kruisers; de technologische ontwikkeling is minder geluksafhankelijk; er zijn bonussen voor het behalen van historische doelen, enzovoort. 

Ik heb inmiddels een eerste pot achter de kiezen. De andere indeling van het bord en de gewijzigde startopstelling vragen om een nieuwe aanpak. De oude trucs werken niet meer, ik moet op zoek naar nieuwe tactieken. Ik had het niet verwacht, maar ik heb weer frisse zin in Axis & Allies. Leuk!

Phalanx Games

Phalanx Games demonstreerde o.a. de Engelstalige versie van Sutter’s Mill in een bescheiden stand naast de grote demostand van 999 Games. Dit was een helaas nogal trage pot, die een verdeeld gevoel heeft achtergelaten. Het spelsysteem zit knap in elkaar, waarbij de overgang van invloed versterken (punten verdienen) naar het bord leeghalen (strafpunten voorkomen) voor pit en spanning zorgde. Helaas sloeg de thematische vonk in het geheel niet over en voelde het spel droog en gekunsteld aan. 

Er komt geen Nederlandstalige editie van Sutter’s Mill, omdat de Nederlandse tak van Phalanx er niet genoeg commercieel succes van verwacht. De Nederlandse tak heeft voor 2009 wel mooie plannen met twee spellen van Martin Wallace. Het is nog steeds de bedoeling dat de nieuwe Age of Steam (de titel staat nog niet vast) en Rise of Empires ook in Nederland zullen verschijnen.

Queen Games

Queen Games had een kleine stand, waar onder meer het excellente treinenspel Chicago Express werd gedemonstreerd. Helaas zijn de Nederlandstalige regels van dit spel ontsierd door een grove vertaalfout: aan het begin hoort namelijk maar 120 dollar over de spelers te worden verdeeld, ze krijgen geen dollarcent meer! De Queen Games spellen zijn o.a. te koop bij distributeur Boosterbox, die de oude versie van Alhambra voor een zacht prijsje had liggen.

Boosterbox demonstreerde en verkocht verder tal van nieuwe spellen, die binnenkort in de Nederlandse speciaalzaken zullen opduiken. Denk aan de nieuwe Nederlandstalige editie van Formula D, de meertalige uitvoering van het racespel Hurry Cup en aan het coöperatieve spokenspel Ghost Stories.

Smart

De Belgische uitgever Smart was aanwezig met meerdere puzzel- en denkspellen, waaronder een spannende ontsnapping uit Alcatraz. Het bekroonde tweepersoonsspel Tzaar van Kris Burm werd gedemonstreerd bij buurman Boosterbox. Dit spel loopt zo goed, dat er binnenkort een nieuwe druk in de pijpleiding zit.

Identity Games

De irritantste standhouder was Identity Games. Je werd bij elke passage van hun stand lastiggevallen door medewerkers met foldertjes. Het dieptepunt was een ontmoeting met een chagrijnige Identity-hork (volgens mij een van de directeuren), die mij op zaterdag het zoveelste foldertje in de handen wilde drukken. Meneer had aanvankelijk geen boodschap aan mijn weigering en geloofde niet dat ik al meerdere exemplaren had ontvangen. Ik werd nog even overhoord over de inhoud. Toen hem bleek dat ik zijn folders daadwerkelijk had gelezen, haakte de drammerige lomperik eindelijk af.

Kinderspellen en diversiteit

Ik heb me een beetje verbaasd over de magere en soms wat knullige aanwezigheid van kinderspellen. Meer aandacht voor hoogwaardige kinderspellen lijkt mij cruciaal. Niet alleen in verkooppunten, maar vooral ook via demonstraties van uitgevers. Ik vind het in dit verband een aanfluiting dat Jumbo er niet stond, maar deze uitgever laat zich al jaren van zijn mindere kant zien. Ik zou verder Haba graag op het Spellenspektakel zien verschijnen en speciale kinderstands van Ravensburger en Hasbro zouden ook geen kwaad kunnen. Combineer dit met leuke speeltoestellen, een crèche voor de allerkleinsten en een aantrekkelijk geprijsde gezinskaart en je haalt mogelijk ook de gezinnetjes in grotere aantallen naar zo'n beurs. Lijkt mij een voorwaarde voor groei.

Een beetje meer diversiteit zou ook geen kwaad kunnen. Misschien heb ik niet goed genoeg opgelet, maar ik miste bijvoorbeeld voldoende aandacht voor rollenspellen, wargames en grootse miniatuurveldslagen. Ducosim, dump volgend jaar een deel van de bordspelletjes en presenteer een diverser aanbod!

Verkoopstands

Ik heb me verbaasd over de verkoopactiviteiten van uitgevers. Het lijkt erop dat meer en meer spellenuitgevers dringend behoefte hebben aan directe verkopen aan de consument. Zo vond ik bij Identity Games en PS Games reclame voor webwinkels. Vermoedelijk gaat het dergelijke bedrijven niet voor de wind en willen ze de brutowinstmarges van groot- en detailhandel zelf incasseren.

Het viel me verder op dat sommige uitgevers op de beurs fonkelnieuwe spellen met forse kortingen verkochten (25% of meer onder hun eigen adviesprijzen). Dit voelt als het verpesten van de markt voor hun eigen afnemers, de speciaalzaken. Dit lijkt mij op de langere termijn niet gezond voor de spellenhobby.

Over verkopen gesproken, de Duitse standhouder Fantasy En’Counter was niet tevreden over de verhouding tussen standhuur en omzet. Als ik ze goed heb begrepen, komen ze volgend jaar hoogstwaarschijnlijk niet terug. Dit zou jammer zijn, omdat hun vertrek de diversiteit in het spellenaanbod fors zou verminderen. Ik moet er niet aan denken dat we het volgend jaar moeten doen met de verkoopstands van een paar uitgevers en een webshop vol afdankertjes van PS Games.


een vrolijke uitgever annex verkoper

Ten slotte

Wat gezeur over details daargelaten, vond ik het Spellenspektakel van 2008 een gezellige en geslaagde spellenbeurs. Een beetje oppoetsen en knutselen kan uiteraard geen kwaad, maar de basis is prima. Ik hoop dat ze volgend jaar voldoende interessante standhouders weten te lokken, dat de beurs op vrijdag gewoon om 10.00 uur begint en dat kinderen en families iets meer aandacht krijgen.

Erwin Broens
November 2008




 

Agenda > Verslagen > Spektakel 2008

 


Top