Agenda > Verslagen > Spiel 2004

Internationale Spieltage
SPIEL '04
Messe Essen 21.-24. oktober 2004


Deel I - Deel II - Deel III - Deel IV - Deel V - Deel VI
komspiel.gif (6620 bytes)

Was sich liebt......

Dat John Bohrer van Winsome Games een liefhebber van treintjes is, zal iedere fanatieke spellenkenner ondertussen wel weten. Zijn liefde voor treinen gaat overigens verder dan de speeltafel. Eerder dit jaar bewonderde hij op een rangeerterrein een prachtige trein, maar had hij helaas niet door dat zijn linkerarm zich op de route van een andere trein bevond. Het resultaat was een gecompliceerde armbreuk. Ondanks deze nare blessure is het hem toch gelukt om zijn nieuwe spellen volledig af te maken en hoeven de kopers niet zelf met een hobbymes aan de slag.

De gelimiteerde Winsomeset van Spiel 2004 bevat allereerst een uitbreiding voor Age of Steam, met kaarten van Frankrijk en Italië.

Australian Railways is een nieuw spel in de “Early Railways-serie” van Martin Wallace. Dit is een toegankelijk treinenspel waarbij de spelers via veilingen bieden op spoorverbindingen tussen Australische steden en andere locaties. Als je zo'n verbinding bemachtigt, plaats je een marker in jouw kleur op het bord. Op de locaties liggen verschillende soorten handelsgoederen. Deze goederen worden in de loop van het spel via de spoorverbindingen vervoerd. Dit levert de eigenaar van de verbinding geld op.

Het derde nieuwe spel is ontworpen door de Nederlandse auteur en treinspellenkenner Han Heidema. In Riding through England simuleert hij de spoorweggeschiedenis van Engeland met behulp van het systeem van zijn eerdere bordspel West Riding. De spelers kopen aandelen in 10 Engelse spoorwegmaatschappijen, bouwen routes tussen steden, kopen oude historische lijntjes op en verdienen geld. De verdiensten nemen in de loop van het spel af, waardoor het verstandig is om reeds gekochte aandelen in te ruilen voor die van fusiemaatschappijen. De aandelen van de fusiemaatschappijen kunnen weer worden omgeruild in aandelen British Rails en als er daar voldoende van in omloop zijn, stopt het eerste deel van het spel. Dan volgt de privatisering: met het verdiende geld kunnen de spelers op de veiling losse routes van het net van British Rails in handen krijgen. Tijdens dit proces zullen er ook een aantal routes verdwijnen. Wie van de gekochte routes het mooiste netwerk heeft gebouwd, wint het spel - het geld is dan alleen nog belangrijk als tie breaker.

Warfrog

Bij de Britse uitgever Warfrog werd woensdagmiddag volop gestresst. Voor de afwisseling was de oorzaak niet de traditionele drukfout op een spelbord. Bij Struggle of Empires heeft de onlangs opgerichte proefleesafdeling zijn vruchten afgeworpen en hoefde men niet op het laatste moment een stickervel met errata te produceren. De oorzaak van de stress lag bij het vervoersbedrijf dat de nieuwe spellen moest afleveren. Deze transporteur heeft de dozen pas op het allerlaatste moment bezorgd.

Struggle of Empires is een bordspel voor 2-7 spelers. Iedere speler vertegenwoordigt een van de Europese grootmachten in de 18e eeuw, waaronder Nederland. Het spelbord toont Europa, Amerika, West-Afrika, India en de Indonesische archipel. Tijdens het spel worden drie oorlogen uitgevochten, die uit meerdere actieronden bestaan. Aan het begin van elke oorlog bepaalt een veiling bij welke van de allianties de spelers zich aansluiten. Het is niet mogelijk om een bondgenoot aan te vallen, dus is het van belang om de juiste alliantie te kiezen. Het strijdtoneel bestaat uit 11 neutrale landen, verdeeld over de verschillende werelddelen. Veldslagen worden uitgevochten met militaire eenheden en leveren bij winst controlefiches op. Beide partijen gooien 2D6 en tellen het verschil tussen beide stenen op bij de gevechtskracht van de betrokken eenheden. Er zijn verschillende manieren om de gevechtskracht te verhogen. Aan het einde van elke oorlog krijg je winstpunten voor de 1e, 2e of 3e plek (controlefiches) in elk Europees land en voor de eerste twee plaatsen in de kolonies. In de loop van het spel koop je ontwikkelingstegels, waarmee je jouw rijk kunt versterken. Met deze tegels kun je jouw gevechtskracht vergroten, gratis aanvallen, extra inkomsten verdienen enzovoort. De ontwikkelingstegels zijn schaars, waardoor de speelvolgorde vanzelf belangrijk wordt. Geld speelt ook een belangrijke rol. Je start het spel met een bescheiden kapitaal, dat in de loop van het spel steeds kleiner wordt. Het is mogelijk om belasting te heffen, maar dan wordt jouw bevolking ontevreden. Als ze pissig genoeg zijn, lok je een revolutie uit, waardoor jij aan het einde van de rit geen winstpunten ontvangt. Bij een volle bezetting heeft dit spel een stevige speelduur. Je moet ongeveer rekenen op 30 minuten per speler.

Naast Struggle of Empires presenteerde Warfrog twee uitbreidingen voor het treinenspel Age of Steam. Expansie # 2 bevat kaarten van Duitsland en het westen van de Verenigde Staten. Expansie # 3 bevat kaarten van Scandinavië en Korea.

Nagekomen mededeling: de Age of Steam kaart van Duitsland bevat een waanzinnige hoeveelheid fouten. Berlin is afgebeeld als een bruine stad, maar moet een zwarte stad zijn. Ook Lyon, Parijs, Antwerpen, Rotterdam, Kopenhagen en Warschau zijn ten onrechte bruin. Als "Foreign Terminals" behoren deze steden groen te zijn. Verder ontbreekt er een witte cirkel die de Essen/Dortmund hex moet verbinden met de Dusseldorf/Köln hex.

7 Ages

Dit is niet alleen de titel van het nieuwe strategische bordspel van ADG, maar ook een aardige weergave van de productietijd van dit spel. Ik heb 7 Ages eeuwen geleden besteld, in het verleden diverse malen op Spiel verwacht, maar tot nu toe bleef het steeds stil. Afgelopen zomer werd nog gemeld dat het spel in september zou verschijnen, maar ook op het laatste moment was vertraging troef. Op Spiel zag ik tot mijn grote verrassing het spel bij de uitgever liggen. Minder verrassend was het feit dat uitsluitend de doos, de speelkaarten en de counters waren geproduceerd en dat de rest van het materiaal binnenkort zal volgen. Ik heb dit halffabrikaat toch maar meegenomen, in de hoop dat ik op korte termijn een compleet spel bezit.

ADG werd verder onaangenaam verrast door de Duitse douane. Tijdens de inspectie van een partij wargames ontdekte een ijverige ambtenaar een afbeelding van Adolf H. en een counter met een piepkleine afbeelding van een hakenkruis. De partij werd vervolgens in beslag genomen.

Tresham Games

Francis Tresham besteedt eeuwen aan de ontwikkeling van zijn spellen, met een hoge kwaliteit en lage output als gevolg. Dit jaar zijn er maar liefst drie spellen van de lopende band gerold. Bij Phalanx Games verscheen Revolution, bij zijn eigen uitgeverij Tresham Games de 18xx-spellen 1825 Unit 3 (voor 2 spelers) en binnenkort verschijnt ook nog 1829 Mainline (met een ingrijpende wijziging van de aandelenregels). Wat hebben ze in zijn thee gedaan?

R&D Games

Na een jaar afwezigheid was de Britse spelauteur Richard Breese dit jaar weer present met een nieuw bordspel. Zoals gebruikelijk kreeg hij woensdag nauwelijks de kans om zijn stand in te richten en werd hij doorlopend belaagd door spelers die vooraf een spel hadden gereserveerd.

Het nieuwe spel Reef Encounter speelt zich voor de afwisseling niet af in de Key-wereld, de basis van zijn vorige vier spellen. Vermoedelijk viel een titel als Keysea niet in de smaak. Met behulp van polieptegels laten de spelers verschillende koraalsoorten groeien. Een sterkere koraalsoort mag een andere soort opslokken. Met garnalen kun je de polieptegels beschermen tegen aanvallen van jouw medespelers. Het is de bedoeling om poliepen van naburige spelers te consumeren. Geconsumeerde polieptegels leveren nieuwe poliepen, larven of algen op. Met de algen kun je koraalsoorten versterken of de waarde van de verschillende soorten bij de eindtelling beïnvloeden. Dit spel is geproduceerd in een oplage van 1.068 exemplaren.

Richard Breese had verder een leuke verrassing voor de liefhebbers van Keythedral: een kleine uitbreiding met acht nieuwe bouwtegels. Het was de bedoeling dat dit setje zou worden toegevoegd aan de eerste 500 exemplaren van de nieuwe editie van Keythedral, maar dit is blijkbaar niet geheel volgens de planning verlopen. Er is ook een Nederlandstalige editie van dit setje verkrijgbaar, dus misschien zal PS Games dit tijdens het Spellenspektakel alsnog uitdelen.

Schokkend en gewelddadig

Richard Breese deelde een stand met de Britse uitgever Suprised Stare Games. Zij presenteerden het “onnodig schokkende en gewelddadige” kaartspel Bloody Legacy. De spelers beginnen het spel met drie kaarten en drie levenspunten. Het is de bedoeling om als enige speler levenspunten over te houden. De meeste speelkaarten bevatten komische plaatjes van allerlei levensbedreigende situaties. Het is de bedoeling om deze dodelijke kaarten bij medespelers te dumpen. Die medespelers kunnen de kaarten eventueel afweren of naar een andere speler doorsturen. Het is zelfs mogelijk dat de nare kaart uiteindelijk weer bij jou belandt. Op de meeste dodelijke kaarten zijn doodshoofden afgebeeld. Als een speler vijf of meer dooshoofden voor zich heeft liggen, moet hij een levenspunt inleveren. Dit eliminatiespelletje combineert leuke plaatjes met een marginale diepgang.

Schokkend en gewelddadig – deel II

Deze Zweedse uitgever Gigantoskop debuteerde vorig jaar met het kaartspel Spank the Monkey. Dit spelletje had een onschuldig thema, maar de dubbelzinnige titel leidde tot de nodige hilariteit in het Engelstalige deel van de wereld. Dit jaar zorgde de titel niet voor gefronste wenkbrauwen, maar werd deze taak waargenomen door het thema. In Kablamo spelen de spelers een potje Russisch Roulette. Iedereen heeft een eigen bordje met het roterende magazijn van een revolver. Deze wordt gevuld met kogelfiches. Vervolgens wordt het magazijn doorgedraaid, draaien de spelers hun bovenste kogel om en worden de gevolgen van de diverse kogels afgehandeld. Uiteindelijk bepaalt een combinatie van veel geluk en een beetje onthouden wie als laatste overblijft en het spel wint.


een bende gewelddadige Nederlanders

Dit eliminatiespel heeft een diepgang die je normaal bij luchtige kleine kaartspelletjes tegenkomt. Darom was de verkoopprijs van 35 euro, ondanks de hoeveelheid spelmateriaal, mij veel te hoog.

Face2Face Games

Deze Amerikaanse uitgever beperkte zich tot voor kort tot de uitgave van spellen van Sid Sackson. Inmiddels heeft men het assortiment uitgebreid met een aantal luchtige spellen van andere auteurs. Boomtown is een veilingspel van Faidutti en Cathala, waarbij de spelers o.a. als goudzoekers op jacht zijn naar rijkdom. Warriors van Moon en Borg is ooit ontworpen als een kaartspelvariant op Risk, maar is uiteindelijk geëindigd in een fantasiewereld vol tovenaars en magische wezens. De Duits- en Nederlandstalige edities van dit spel worden uitgegeven door Phalanx Games. De productie van het kaartspel Ice Cream heeft enige vertraging opgelopen, waardoor het spel tijdens de beurs niet te koop was. In de loop van de beurs is nog wel een zending gearriveerd, maar de kwaliteit was te slecht om deze spellen te kunnen verkopen. Ice Cream zal binnenkort verschijnen en bevat o.a. Nederlandstalige regels. De uitgever was woensdag nog op zoek naar een Nederlandse distributeur.

Ystari

In een uithoek van hal 10 vond je een stand met de kleine Franse uitgevers Ferti en Ystari. Ferti presenteerde o.a. een verkleinde uitvoering van PitchCar, de nieuwe editie van het populaire behendigheidsspel Carabande. Deze miniversie geeft ook de bezitters van een kleine eettafel de kans om pijnlijke nagels op te lopen bij het wegtikken van de schijfjes. Ystari was voor de eerste keer aanwezig met een gelimiteerde editie van het handelsspel Ys. De kopers deden automatisch mee aan de verloting van een kunstwerk met de cover van het spel.

Ys is een handelsspel voor 3-4 spelers. Iedere speler beschikt over 11 handelaren, met een waarde van 0-4. Aan het begin van elke ronde landen schepen vol edelstenen in de vier havens van de stad. Om deze edelstenen te bemachtigen, moet je met jouw handelaren de 1e, 2e of 3e plek in de desbetreffende sector behalen. Elke sector bestaat uit drie wijken: haven, handel en paleis. Met de meerderheid in de haven kun je een zeldzame zwarte edelsteen bemachtigen, de meerderheid in de handelswijk levert extra geld op en met de meerderheid in het paleis kun je een karakterkaart verdienen. Met deze karakterkaarten kun je speciale acties uitvoeren. De waarde van de edelstenen wordt op de markt vastgesteld, een tabel met rijen en kolommen. De spelers plaatsen handelaren op deze tabel. De kolommen beïnvloeden de waarde van de verschillende edelsteensoorten, de rijen bepalen hoeveel edelstenen je ontvangt. Aan het einde van het spel bepaalt de marktwaarde hoeveel elke edelsteen oplevert.

JKLM Games

Deze Britse uitgever is gespecialiseerd in het produceren en uitgeven van andermans spellen in kleine oplagen. In het verleden was de kwaliteit van het spelmateriaal niet om over naar huis te schrijven. Dit najaar hebben ze blijkbaar een echte drukker ingehuurd, want het zag er nu allemaal stukken beter uit. Op Spiel presenteerde JKLM een heruitgave van het bordspel Kogge (in een fors verbeterde uitvoering, met dank aan Richard van Vugt van Gamepack), een 18xx-spel dat zich afspeelt op het Isle of Wight, een dominospelletje over de Amerikaanse verkiezingen en twee spellen die mijn belangstelling wisten te wekken.

Scottish Highland Whisky Race is een tactisch loopspel met de nodige extraatjes. Het spelbord toont een traject met meer dan 40 velden. Aan het begin van elke ronde plant iedere speler met zijn maltpunten in het geheim hoeveel velden hij wil bewegen. Degene met de meeste maltpunten beweegt eerst. Als meerdere spelers hetzelfde aantal hebben gespeeld, moeten ze een onderlinge volgorde afspreken (eventueel tegen betaling) of hun beurt overslaan. Vervolgens bewegen de spelers hun speelfiguren. Als je aan het einde van jouw beweging alleen op een veld met een fiche staat, moet je het effect van dit fiche ondergaan. Dan mag je whisky kopen, ontvang je extra winstpunten of maltpunten enzovoort. Met een whiskyfiche kun je een speciale actie uitvoeren. Als je een whiskyfiche aan een pub verkoopt, levert dit vijf winstpunten op. Aan het einde van een ronde beweegt de Engelsman drie velden richting finish. Als hij een speelfiguur passeert, moet deze speler een boete van 1 maltpunt per whiskyfiche betalen. Het spel eindigt zodra een speelfiguur de finish heeft bereikt. Dan krijgen de spelers niet alleen punten voor hun positie in de race, maar o.a. ook voor de whisky die men tussentijds aan de pubs heeft geleverd. Als de neutrale Engelsman als eerste de finish bereikt, worden er strafpunten uitgedeeld.

City and Guilds is een legspel, dat zich afspeelt op een plattegrond van een middeleeuwse stad. In de loop van het spel plaatsen de spelers tegels met een gebouw of een marktkraam op het bord. Deze gebouwen en marktkramen zijn verbonden aan vier verschillende gilden. Als je een gebouwtegel aanlegt, plaats je een van jouw figuren op deze tegel. Vervolgens mag je een tweede figuur plaatsen of jouw invloed in het desbetreffende gilde met 1 punt vergroten. Als je een marktkraam aanlegt, vergroot je jouw invloed in dit gilde met 2 punten. Als een wijk is voltooid, vindt een puntentelling plaats. De waarde van een wijk bestaat uit 8 basispunten, plus bonuspunten voor markten en speciale bonustegels. Je ontvangt de helft van deze punten als je de meeste gebouwen in de wijk controleert, de tweede plek krijgt 25%, de derde 12,5%. Als jij als enige gebouwen bezit, krijg je de volle mep. Vervolgens worden nogmaals punten toegekend aan de spelers met de meeste invloed in het dominante gilde. Als de stad volledig is gevuld, wint de speler met de meeste punten.



Lees verder in deel III van dit verslag

Agenda > Verslagen > Spiel 2004


Top