Agenda > Verslagen > Spiel 2004

Naast de inmiddels traditionele Bohnanzauitbreiding (dit jaar heet die Telebohn), presenteerde deze kleine Duitse uitgever twee kleine woordspelletjes, een piepkleine uitbreiding voor het bordspel Bohn Hansa en het fantasievolle bordspel Das Zepter von Zavandor. Dit is een ontwikkelingsspel in de stijl van Outpost. Ik ben nog niet in de gelegenheid geweest om dit spel beter te bekijken, laat staan te spelen. Ik heb mijn exemplaar op de eerste avond van Spiel uitgeleend aan een clubje ervaren spelers. Zij klaagden steen en been over de onduidelijke spelregels en hebben ruim vier uur met dit spel geworsteld. Ze weigerden te geloven dat hun interpretatie van de onduidelijke spelregels conform de bedoeling van de ontwerper was en zijn de volgende dag naar de stand van de uitgever gestapt. Daar heeft iemand ze het spel op een correcte wijze uitgelegd, waarna meerdere deelnemers het spel alsnog hebben gekocht. Helaas heb ik deze uitleg niet meegemaakt en verblijf daarom in blijde afwachting van een duidelijke FAQ en/of een herschreven regelboekje op de website van de uitgever.

Adlung

Deze kaartspellenspecialist ging dit jaar vooral voor de luchtige kinderspelletjes, maar had gelukkig ook één traktatie voor de oudere spellenliefhebbers. Bij Im Auftrag des Königs kruipen de spelers in de huid van ridders van Arthur’s tafelronde. Het speelveld bestaat uit een cirkel met locatiekaarten. Midden in deze cirkel liggen drie open en een gedekte stapel opdrachtkaarten. Buiten de cirkel liggen de nodige actiekaarten klaar. Aan het begin van de ronde kiezen de spelers een aantal actiekaarten, die in de tweede fase worden uitgevoerd. De acties zijn beperkt voorhanden en worden gekozen op basis van de speelvolgorde. De speler met de minste punten mag als eerste kiezen. Je kunt een actie alleen dan uitvoeren, als jouw ridderkaart naast de juiste locatie ligt. Voor de beweging tussen de locaties heb je de actiekaart “paard” nodig. Met de acties kun je bijv. deugdkaarten in 4 soorten verzamelen, opdrachten aanvaarden en volbrengen of deelnemen aan een toernooi. De deugdkaarten heb je hard nodig om andere acties te betalen. O.a. de opdrachten en toernooien leveren winstpunten op. Zodra iemand het vereiste aantal punten heeft gehaald, is het spel voorbij. Dit spel biedt meer speelplezier dan het piepkleine doosje doet vermoeden. Bijna elke ronde wordt er fel gestreden om de schaarse actiekaarten en probeer je de interessante acties voor de neuzen van medespelers weg te kapen. Een aanrader!

Bewitched Spiele

Het bordspel Grosse Geschäfte speelt zich af in het toekomstige winkelparadijs Mall World. De eigenaren van grote winkelketens hebben belangstelling voor kavels in dit nieuwe winkelcentrum, maar verwachten wel dat hun winkels op toplocaties worden gepland. De spelers zijn planners en bouwondernemers. In opdracht van de grote ketens delen ze het winkelcentrum in en wijzen ze kavels toe aan de verschillende winkelsoorten. De opdrachten komen per fax binnen, daarna wordt er driftig gebouwd en aan het einde van de maand wordt er uitbetaald op jouw Zwitserse bankrekening. Je verdient het meeste geld als je jouw opdrachten op tijd vervult, zonder jouw medespelers te vroeg te verraden in welke winkelsoorten jij een belang hebt.

Argentum

Deze nieuwe Duitse uitgever introduceerde zichzelf met maar liefst drie nieuwe spellen.

In het kaartspel Metallurgie verzamelen de spelers metaalkaarten. Aan het begin van het spel wordt een startpatroon met een aantal metaalkaarten klaargelegd. Metallurgie wordt gespeeld in aantal ronden. De actieve speler speelt 1 of meer kaarten in het patroon en vult zijn hand aan tot 3 kaarten. Je mag 1 kaart van de stapel en/of maximaal 3 kaarten uit de hand spelen. Je mag de kaarten op twee manieren uitspelen: meerdere kaarten van dezelfde metaalsoort of meerdere kaarten van verschillende soorten op dezelfde positie in het patroon. Je kunt het patroon alleen uitbreiden met ijzerkaarten. Alle andere metalen moeten in oplopende volgorde worden gespeeld: koper op ijzer, zilver op koper en goud op zilver. Je krijgt punten als je een groot veld met één metaalsoort maakt. De grootte van dat veld hangt af van de metaalsoort. Na de score wordt een aangegeven aantal kaarten uit het patroon verwijderd. Een van deze kaarten plaats je op jouw scorestapel.

In het kaartspel Gartenzwerge e.V. fokken de spelers tuinkabouters en proberen aldus een kabouter met een gouden muts te bemachtigen. Een ronde begint met het trekken van een gebeurteniskaart, die voor alle spelers geldt. Daarna kiezen de spelers om de beurt een actie voor hun kabouters. Voorbeelden: een partner voor jouw kabouter zoeken, jouw kabouter aanbieden als partner, jouw kabouter inschrijven voor een schoonheidswedstrijd, hem verkopen of hem werkzaamheden in de tuin laten verrichten. Als voor alle kabouters een actie is gekozen, wordt er gefokt. Alle kabouters met een partner krijgen een nakomeling. De kwaliteit van de jonge kabouter wordt bepaald door de ouder met de waardevolste muts en door een fokkaart. Een jonge kabouter met een grijze muts heeft de laagste rang. De rangen eindigen via verschillende kleuren bij de kabouter met de gouden muts. Als je deze weet te fokken, win je het spel. Dit doe je ook als je jouw startkapitaal tot 4.000 bloemen weet te verhogen.

In het bordspel UFO's! Fritten aus dem All kruipen de spelers in de huid van aliens. Aan het begin wordt het bord gevuld met stadstegels. Deze tegels tonen hoeveel weerstand tegen aliens de inwoners bezitten en hoeveel restaurants je in deze stad mag bouwen. Iedere speler plaatst twee van zijn UFO's in een dorp. De startspeler mag zijn UFO's naar het volgende dorp of de volgende stad verplaatsen. Daar kan hij een friettent openen of de weerstand van de inwoners breken om een restaurant te openen. Bij de laatste actie gooi je een 12-zijdige dobbelsteen, verhoogd met 1 punt voor elke eigen friettent die aan deze stad grenst. Is de worp hoger dan de weerstand van de inwoners, mag je het restaurant openen. Je mag jouw UFO's over dorpen en steden met eigen eetgelegenheden vliegen, zonder te stoppen. Als je een vreemde UFO ontmoet, moet je stoppen en wordt er gevochten. De verliezer wordt een aantal tegels ver weggeknikkerd. De winnaar legt een ooggetuigenfiche in elke stad, waarover de verliezer daarbij is gevlogen. Deze fiches maken het de verliezer lastiger om nieuwe restaurants te openen. Het spel eindigt als in iedere stad minstens een restaurant is gebouwd of als een speler in vier of vijf steden (afhankelijk van spelersaantal) de enige restaurantbezitter is. Dan levert elke friettent 1 punt op. De weerstand van de inwoners bepaalt hoeveel punten een restaurant oplevert.

Edition Erlkönig

In het spel „Dicke Dämonen“ kruipen de spelers in de huid van magiërs, die proberen de wereld te controleren. In de ogen van een magiër bestaat de wereld uit krachtlijnen en -velden. Er zijn vier krachtlijnen: aarde, vuur, lucht en water. Als deze lijnen een gebied omringen, vormen ze krachtvelden. Daar waar de lijnen kruisen, strijden creaturen om de macht. De magiërs roepen tijdens het spel gekleurde geesten en demonen op, waarmee ze de wereld willen beheersen. Aan het begin weet niemand echter welke kleur aan het einde de winst oplevert. De witte speelstukken ontstaan in het centrum van krachtvelden en blokkeren dit veld voor andere speelstukken. De gekleurde speelstukken ontstaan in de hoeken van de krachtvelden, waar krachtlijnen in hun kleur lopen. Wanneer voor de speelstukken geen vrije plaatsen over zijn, wordt het lot van de wereld bepaald. Dan blijkt welke kleur de overhand heeft. Eenmaal tijdens het spel mag iedere magiër een kleur voorspellen (wit of een van de kleuren). Daarbij moet iedere magiër een andere kleur kiezen. De speler die de dominante kleur heeft gekozen, wint het spel. Dit fantasievolle verhaaltje klinkt natuurlijk leuk en aardig, maar in feite is dit een puur abstract spel. Je moet echt jouw best doen om in de gekleurde pionnen en schoenveters geesten en demonen resp. magische krachtlijnen te ontdekken.

Eggert Spiele

Neuland is een ontwikkelingspel voor 2-4 spelers. Het speelveld bestaat uit zeszijdige landtegels (grasland, wouden en bergen). Alle spelers bouwen gezamenlijk aan een beschaving. De actieve speler mag 1-10 acties uitvoeren, om grondstoffen te verzamelen en/of gebouwen te stichten. Tijd is daarbij een belangrijke factor. Wie weinig acties uitvoert, komt daarna eerder aan de beurt. Maar wie te weinig doet, kan daar later last van ondervinden. Alles draait om de productie van goederen, waarmee de spelers gebouwen kunnen stichten, waarmee weer andere goederen worden geproduceerd. Iedere speler kan elk gebouw benutten, ook al heb je het zelf niet gebouwd. Het is de bedoeling om jouw acties goed op elkaar af te stemmen. Anders verroest jouw kostbare ijzer, omdat de smid nog geen voedsel heeft gekregen. Of vergaat jouw papier, omdat de bibliotheek aan de andere kant van het speelveld staat. Het is uiteindelijk de bedoeling om vooral die gebouwen te bevoorraden, waarmee in de eindfase de winstpunten zijn te verdienen. Dit spel is weliswaar professioneel geproduceerd, maar helaas wekt de vormgeving de indruk alsof de klok 30 jaar heeft stilgestaan. Het spelmateriaal heeft de “flair” van een wargame uit de jaren zeventig.

Powersoccer is een eenvoudig dobbelspelletje voor twee of meer spelers. De spelers dobbelen om de beurt. De beurt wisselt zodra de speler in balbezit een doelpunt maakt, buitenspel loopt, een rode kaart ontvangt, de bal over het doel schiet of een strafschop mist.

Bambus

Chinagold is een tactisch spel voor twee spelers. Het spel wordt gespeeld op een bord met 17 bergen en 17 rivieren. De ene speler delft naar goud in de bergen, de ander zoekt zijn geluk in de rivieren. Beide terreinsoorten overlappen elkaar gedeeltelijk. Het is de bedoeling om alle velden van een rivier of een berg met goud te vullen, waarna de desbetreffende speler dit goud van het bord mag halen. De velden worden gevuld na een dobbelsteenworp. Het gegooide cijfer bepaalt hoeveel velden je in een rechte lijn moet vullen. Uiteraard kies je een voor jou gunstige reeks velden uit. In een gedeelte van de eerste oplage zijn de rivieren afgedrukt op een doorzichtig plastic spelbord, waardoor je in feite verschillende speelvelden kunt vormen. Helaas past dit losse bord niet in de meegeleverde doos.

Capt'n W. Kidd is een verzameling met drie tactische bordspelletjes. In het tweepersoonsspel Loyal Captain speelt iedere speler met 7 stukken. Het is de bedoeling om de stukken van de tegenstander te "slaan" door ze te omsingelen. In het tweepersoonsspel Quedah Merchant bewegen de speelstukken 1-3 velden m.b.v. een dobbelsteen. Hier elimineer je de vijandige stukken door ze met jouw volledige bewegingspunten van achteren te slaan. Het derde spel Madasgascar is bedoeld voor 2-3 spelers. Ook hier sla je de vijandige stukken van achteren, maar nu wordt de beweging bepaald door de grootte van jouw stapel speelstukken.

Wassertal

Railroad Dice - Deutschland is een uitbreiding voor het bordspel Railroad Dice - Die ersten Schienen. In tegenstelling tot het originele spel, wordt nu gespeeld op een vaste landkaart. Het is niet meer mogelijk om zomaar stations te bouwen, dit kan alleen op gemarkeerde velden met Duitse steden. Aan de bekende terreinsoorten zijn rivieren toegevoegd. In deze set zijn de aandelen verdwenen. De directeur is nu de speler die de meeste passagiers heeft vervoerd. Het aandelensymbool op de dobbelstenen wordt nu gebruikt als een transportsymbool. Met dit symbool kun je de hoeveelheid potentiële passagiers van een maatschappij met 1.000 vergroten. Aan het einde van een ronde wordt de massa wachtende passagiers verder met 1.000 vergroot voor elk station dat de desbetreffende maatschappij heeft gebouwd. De speler die een station bouwt, ontvangt als premie twee vraagtekensymbolen en de wachtende passagiers.

Tijdens de beurs gaf men verder een speciale oranje dobbelsteen met een kruispunt van spoorlijnen weg. Aangezien je voor iedere speler zo'n steen nodig hebt, was het nogal merkwaardig dat men slechts één exemplaar wilde weggeven.

Kronberger

Deze keer geen legspel met ruitjes, maar een vlot reactiespel van Günter Burkhardt met de naam Frantic Frankfurt. Iedere speler ontvangt een stapel speelkaarten. Aan het begin van een ronde legt iedere speler 10 kaarten voor zich neer in vier rijen van 1-4 kaarten. Alleen de bovenste kaart van elke rij ligt open. Iedere speler legt de bovenste kaart van zijn eigen dichte stapel op tafel, waardoor vier aflegstapels ontstaan, die door iedereen gebruikt mogen worden. Alle spelers proberen tegelijkertijd zo snel mogelijk hun 10 kaarten af te leggen. Je mag maar met één hand spelen, de andere hand blijft op jouw been liggen. Je mag slechts in twee gevallen een van jouw open kaarten op een aflegstapel leggen. Als de kleuren verschillen, moet de nieuwe kaart hoger zijn dan de vorige. Als de kleuren gelijk zijn, moet de nieuwe kaart oneven zijn en de vorige even. Als je een kaart hebt afgelegd, mag je de volgende kaart van de desbetreffende rij omdraaien. Aan het einde van de ronde schuift iedereen zijn overgebleven kaarten onder zijn trekstapel en begint men een nieuwe ronde met 10 kaarten in vier rijen. Wie na meerdere ronden maximaal één kaart in zijn trekstapel bezit, wint het spel.

Spiele aus Timbuktu

Bij de Duitse winkel Spielbar kon je de nieuwe gamekit van Michael Schacht kopen. Die Tafelrunde 2 is een biedspel voor 3-4 spelers. Rovers zwerven door een woud en beroven postkoetsen en argeloze reizigers. De buit bestaat uit fiches in drie verschillende kleuren, die per stuk 2-4 winstpunten opleveren. De spelers beschikken over een setje biedkaarten in dezelfde kleuren. Sommige kaarten zijn voorzien van een dubbele kleur. Iedere speler heeft verder een speciale actiekaart, waarmee je het verloop van een biedronde kunt manipuleren. Aan het begin van een ronde worden zoveel buitfiches omgedraaid, tot er van elke kleur minimaal één open op tafel ligt. Dan wordt om de beurt geboden op de verschillende kleuren. Zodra alle spelers hebben gepast, wordt bepaald wie de fiches van de verschillende kleuren heeft gewonnen. Dit is per kleur de speler met het hoogste bod. Vervolgens mag je één van de gewonnen fiches omdraaien. Als je meer fiches hebt gewonnen, blijven deze open liggen. In de volgende biedronde kun je deze fiches weer verliezen. De winnaar van een bod legt zijn kaarten af, de verliezers nemen hun kaarten weer in de hand. Aan het einde van een biedronde trekt iedere speler twee nieuwe kaarten. Aan het einde van de rit tel je de punten op de door jou gewonnen buitfiches.

Pro Ludo

Deze nieuwe Duitse uitgever werkt o.a. samen met PS Games. Dit leidde eerder dit jaar al tot een gemeenschappelijke uitgave van Keythedral. De tijdens Spiel gepresenteerde kaartspellen Der Ausreisser en Michael Schacht's Hispaniola worden in Nederland door PS Games uitgebracht. Eerstgenoemde heet hier De Pedaalridders en ligt sinds vorige week in de winkels. Ik zal deze spellen in het verslag van het Spellenspektakel opnemen.

Europe Masters

Op zaterdag werd een EK Bordspellen georganiseerd. Dit toernooi is gewonnen door het Duitse team Die Magier von Midgard. De Nederlandse kampioen Ik Speel Met Groen! is op de tiende plaats geëindigd.

Fairplay Spiele Scouts

Het Duitse tijdschrift Fairplay organiseert ieder jaar de actie “Spiele Scouts”, waarbij de bezoekers rapportcijfers aan de nieuwe spellen toekennen. Het eindrapport geeft meestal een aardige indruk van de aantrekkelijkheid van deze spellen, vooral als veel mensen op een titel hebben gestemd. De complete lijst van 2004 vind je op hun website.

Ten slotte

Spiel was ook dit jaar een indrukwekkende ervaring. De hoeveelheid nieuwe spellen was dermate groot, dat het bijna overdonderend werd. De beurs was ook dit jaar erg druk. De stijgende belangstelling van standhouders heeft weliswaar geleid tot een vergroting van het zaaloppervlakte, maar dit leidde niet tot extra rust en ruimte in de grote hallen. Ik blijf hopen dat men ooit een oude gewoonte uit de tijd van Friedhelm Merz in ere zal herstellen: het her en der plaatsen van clusters met vrije speeltafels, waar je de nieuwe aankopen kunt spelen. In de goede oude tijd leidde deze service tot een ontlasting van de overvolle stands en werd meer recht gedaan aan het motto “Komm, Spiel Mit!”.

Speel ze!

Erwin Broens & Henk-Johan Kwakkel

Agenda > Verslagen > Spiel 2004

Top