Spellen > Recensies > Löwenherz

Löwenherz

Erwin Broens - 1997


Löwenherz is eigenlijk een vrij abstract strategisch bordspel voor 2-4 spelers. Om een beetje sfeer toe te voegen is men op zoek gegaan naar een passend thema, in dit geval oorlogszuchtige ridders. Het regelboek begint met een clichématig verhaal over een op sterven liggende koning en zijn machtsbeluste opvolgers, maar laat ons vervolgens kennismaken met een van de beste spellen uit de Duitse spellenkeuken. De spelers beginnen het spel met drie burchten en drie ridders. Aanvankelijk is iedere speler een trouwe onderdaan van hetzelfde koninkrijk. Door het plaatsen van grenzen stichten de spelers eigen provincies. Gedurende het spel probeert men deze provincies uit te breiden, bij voorkeur ten koste van de andere spelers. Deze territoriale activiteiten leveren machtspunten op. Uiteindelijk gaat de zieke koning de pijp uit, waarna de speler met de meeste punten de volle winst binnenhaalt.

Het materiaal

Het zal niemand verbazen dat we het spel beginnen met het plaatsen van het spelbord. Dit bord bestaat uit zes losse delen, bij elkaar gehouden door een raamwerk. Het spelbord heeft 150 velden, met bossen, steden, heuvels en vlak land. De spelers plaatsen ieder drie burchten en drie ridders. Elke speler houdt negen ridders over, waarmee hij zijn territoriale ambities van de nodige spierkracht voorziet. De spelers krijgen ieder een startkapitaal van 12 dukaten. Het resterende spelmateriaal wordt naast het bord klaargelegd: de actiekaarten, de politiekkaarten en de resterende dukaten.

Een spel vol actie

De 31 actiekaarten vormen de kern van dit spel; ze bepalen wat er in een spelbeurt allemaal mogelijk is en zelfs wanneer het spel eindigt. Aan het begin van het spel worden de actiekaarten in vijf groepen verdeeld en per groep geschud. De vijfde groep bevat een speciale kaart die de Koning zijn laatste adem doet blazen. Om te voorkomen dat deze kaart te snel opduikt worden de groepen in volgorde op een stapel gelegd, met de vijfde groep onderop. Elke beurt draait de startspeler de bovenste actiekaart om. Deze kaart bepaalt welke handelingen de spelers in de lopende beurt kunnen uitvoeren. De mogelijke acties zijn:

  • Geld innen.
  • Grenzen plaatsen.
  • Gebiedsuitbreiding of een ridder plaatsen.
  • Een politiekkaart trekken.

Elke kaart staat overigens maar drie acties toe. Met uitzondering van "geld innen", mag een actie slechts door één speler worden uitgevoerd. Elke speler heeft drie biedkaartjes waarmee hij op een van de acties kan bieden. Met vier spelers is er dus altijd een actie waarop meerdere malen wordt geboden. In geval van "geld innen" wordt de poen gewoon verdeeld; bij de andere acties wordt door onderhandelingen of door een duel beslist wie de actie mag uitvoeren. In beide gevallen heb je dukaten nodig. Onderhandelen is in feite niets anders dan een andere speler afkopen met een bom duiten. Als de onderhandelingen geen resultaat opleveren komt het tot een duel: de spelers zetten in het geheim een bedrag in; de hoogste bieder wint, betaalt zijn inzet aan de bank en mag de actie uitvoeren.

Territoriumdrift

In de loop van het spel worden de burchten van de spelers omgeven door grenzen, die op het bord worden aangeduid met plastic muurtjes. Het is de bedoeling dat je een zo groot mogelijk gebied rond een van jouw eigen burchten voorziet van grenzen. Zodra een gebied met één burcht van één kleur is omgeven door grenzen ontstaat een provincie. De eigenaar van de burcht ontvangt als bonus een hoeveelheid machtspunten, afhankelijk van de grootte van zijn provincie. Het stichten van een grote provincie is de beste manier om in één keer een forse hoeveelheid punten binnen te halen. Er zijn twee soorten gebieden die bijzondere aandacht verdienen: de steden en de zilvermijnen. Een stad levert vijf bonuspunten op; dat is net zoveel als je krijgt voor 5-10 normale gebieden! De zilvermijnen zijn zo mogelijk nog belangrijker. In de stapel actiekaarten bevinden zich drie "Silberfund"-kaartjes. Als deze kaart wordt gedraaid levert elke zilvermijn in een provincie één machtspunt op. Aan het eind van het spel wordt deze bonus nogmaals verstrekt.

Denk overigens niet dat de behaalde punten veilig zijn, de andere spelers zullen zeker proberen om delen van jouw gebied te veroveren. Een andere speler kan met de actie "gebiedsuitbreiding" vanuit zijn provincie in jouw gebied binnendringen; zo'n actie levert hem machtspunten op, die jij mag inleveren. Een verovering is alleen toegestaan als de agressor meer ridders in de aanvallende provincie bezit dan de verdediger in zijn eigen provincie. Je kunt jouw provincies dus verdedigen door er voldoende ridders te plaatsen. Eenmaal geplaatste ridders worden in principe niet meer bewogen. Dus als je de ridders op strategische punten plaatst, kun je veel ellende voorkomen. Overigens is het plaatsen van ridders niet altijd even makkelijk: in de lucratieve steden en zilvermijnen zijn ridders taboe, in de bossen moet je vijf dukaten betalen om een ridder te mogen plaatsen.

Een ware troonpretendent onderbouwt zijn claim met meer dan wapengekletter; ook politieke invloed is van belang. De politiekkaarten simuleren de intriges en het gekonkel aan het koninklijk hof. Zo kun je een medespeler dwingen tot een alliantie of een van zijn ridders naar jouw zijde laten overlopen. Met andere politiekkaarten kun je de schatkist vullen of zelfs machtspunten vergaren, die je pas aan het eind van het spel hoeft te tonen (een vleugje Siedler, Herr Teuber?). Het is onverstandig om deze kaarten te negeren. Een medespeler die tegen het einde van het spel 12 machtspunten uit de hoge hoed tovert, zou je best eens de overwinning kunnen kosten.

Een prachtig spel

Löwenherz bevat een boeiende mix van verschillende elementen. De situatie op het spelbord lijkt zich rustig te ontwikkelen: je plaatst eens een muurtje, zet een ridder neer en verovert zo nu en dan een gebied. Deze rust is vrij bedrieglijk. Naarmate het spel vordert staan er zoveel stukken op het bord dat je het overzicht dreigt te verliezen; dan kan het zomaar gebeuren dat iemand een of twee grenzen plaatst en onverwachts een gigantische hoeveelheid punten scoort. Het bieden op de actiekaarten is allesbehalve rustig; elke beurt wordt er volop "geruzied" om de acties en gaan er grote hoeveelheden geld over tafel. In dit spel is geld een belangrijk instrument; als het er om gaat spannen heb je de dukaten hard nodig om het spelverloop te beïnvloeden. Spelers met een gat in de hand lopen het risico dat ze een aantal beurten buitenspel staan. De politiekkaarten voegen net dat beetje geheimzinnigheid toe dat van een uitstekend bordspel een ware topper maakt.

Löwenherz barst van de interactie tussen de spelers. Hoe goed je het ook doet, als een paar medespelers het serieus op jou hebben gemunt, ben je de klos. Ze kunnen je dwarszitten bij het bieden op acties, ze pikken je gebieden in of je wordt het slachtoffer van politieke intriges. Dit is een spel waarin je van begin tot eind met elkaar bezig bent. Löwenherz is de topper van 1997.

In het voorjaar van 2003 is een vereenvoudigde heruitgave verschenen bij Kosmos en 999 Games.

Titel: Löwenherz
Auteur: Klaus Teuber
Uitgever: Goldsieber Spiele
Aantal spelers: 2 - 4
Speelduur: 90 - 120 minuten
Prijs: ong. 30,-

Bijzonderheden:
Deutscher Spiele Preis '97



Spellen > Recensies >
Löwenherz


Top